Đang thực hiện

VICEN Và KHÁCH HÀNG

Cà phê Tây ở Sài Gòn

Người Sài Gòn thường thích ngồi quán cà phê. Một sáng Chủ nhật, tôi hẹn các bạn cùng cơ quan đi uống cà phê Starbucks. Thương hiệu này mới xuất hiện tại Việt Nam.

Starbucks đã khai trương quán tại khách sạn New World, đường Lê Lai, quận 1, TP.HCM, ngay góc mũi tàu. Quán có lề rộng, một số bàn ghế được bày ra bên ngoài, giống như quán Coffee Bean ở tòa nhà Metropolitan nhìn ra nhà thờ Đức Bà vậy.

Bên hông Starbucks có bãi giữ xe gắn máy, nhưng đã hết chỗ, nên họ mời khách gởi trong khách sạn New World. Gởi ở đó thì phải xuống một, hai tầng hầm, đi rất lâu. Thấy bên kia đường, trong một chung cư, có nhận giữ xe, tôi qua đó gởi, rồi đi bộ qua đường lại quán.

Trước cổng chính của Starbucks, mới 9 giờ sáng, đã thấy khách xếp hàng rồng rắn dài khoảng 5 mét. Nhìn vào bên trong, cũng thấy người ta sắp hàng để mua cà phê.

Starbucks là hệ thống cà phê nổi tiếng thế giới; dân Việt Nam đồn thổi nhiều quá nên nhiều người muốn uống thử cho biết.

Chiều thứ Sáu khai trương, khách đã sắp một hàng dài hơn 10 mét. Có người trên xe hơi bước xuống, vô sắp hàng.

Trước đó tôi đã giao hẹn với các bạn nếu đến thấy sắp hàng, sẽ rút lui, chuyển đến Coffee Bean trước nhà thờ Đức Bà. Thế là gọi cho các bạn để dời địa điểm.

Nói về địa điểm, Coffee Bean tốt hơn Starbucks nhiều và cũng bày bàn ghế ở bên ngoài. Coffee Bean này là một phiên bản của Starbucks - “Starbucks - like”.

Ở đây khách rất đông. Quán để dù màu đỏ của rượu vang Bordeaux, còn Starbucks thì màu xanh, giữa xanh dương với xanh nước biển.

''Ông Vũ không hiểu - hoặc giả đò không hiểu - rằng không ít người Việt Nam thích uống cà phê lạt.''

Đã chín giờ rưỡi, tôi ngồi chờ các bạn. Trời mát, êm dịu, thật thoải mái. Nhìn qua nhà thờ Đức Bà, nắng sáng chan hòa rọi vào làm sáng rỡ màu đỏ của lớp gạch xưa. Nhìn qua bên kia bưu điện, thấy người ra, kẻ vào. Khu vực này nhiều khách du lịch.

Thứ Bảy, Chủ nhật chắc chắn đông người ra uống cà phê. Khách đến đây, trung niên có, thanh niên có, nhưng không phải thanh niên trẻ mà ở độ tuổi đi làm, đã có một ít tiền.

Một người bạn làm ở Capitaland trong cao ốc Kumho kể rằng nhiều thanh niên làm việc trong đó, trưa ăn cơm hộp 20.000-25.000 đồng thôi, nhưng sáng ra, đi thang máy, ai cũng cầm ly cà phê Coffee Bean. Họ tỏ vẻ hớn hở và hơi “hip” - ta đây một chút là mình uống cà phê sang. Chắc họ không nhiều tiền, nên chứng tỏ bằng cách uống cà phê Tây. Có thể sau này họ sẽ tới Starbucks mua đem đi - take away, để ... chứng tỏ tiếp.

Cà phê Starbucks nổi tiếng khắp thế giới. Hồi xưa tôi đã uống ở trời Tây; bây giờ mỗi lần đi các nước Đông Nam Á như Thái Lan, Singapore, Malaysia cũng kiếm uống. Starbucks thường mở các quán nhỏ nhỏ trong những trung tâm thương mại.

Starbucks không đuổi ai ngồi lâu cả. Sinh viên rất thích vào đấy, vì uống một ly cà phê có thể ngồi từ sáng tới trưa, tới tối, thậm chí mua thêm một miếng sandwich ăn, ngồi học bài với nhau thoải mái. Sau này đã có những thương hiệu cà phê khác bắt chước để thu hút khách.

Nguyên tắc làm ăn của Starbucks như sau: xem khách hàng là thượng đế thứ thiệt, không phải như nhiều chỗ chỉ hô khẩu hiệu. Huấn luyện được ý thức đó cho nhân viên Việt Nam sẽ là một kỳ công; người mình không có thói quen hầu hạ, chiều chuộng ai cả. Và thấy khách ngồi hơi lâu một chút đã khó chịu rồi.

Đấy cũng là kinh nghiệm làm ăn. Trong thời kỳ làm ăn khó khăn, phải thấy rõ thượng đế không phải chuyện nói cho có nữa. Thượng đế không thương, mình đói rã họng.

Hồi xưa, có lúc thượng đế cần mình thật, như trong bất động sản, vì hàng ít, mua được bán ra có lời liền, nên thượng đế cần chủ đầu tư. Bây giờ khách hàng rất quan trọng. Không có thượng đế, chủ đầu tư méo mặt.

Người nào thấm nhuần đạo lý đó sẽ làm ăn buôn bán giỏi. Lẽ dĩ nhiên sản phẩm phải tốt, dịch vụ hậu mãi phải chu đáo. Nhưng điều chắc chắn, cần thiết nhất là phải bán được hàng.

Ngày trước, hãng chuyển phát nhanh FedEx, sau thời gian chuẩn bị, đã mua 10 chiếc máy bay. Ngày khai trương, ông chủ hỏi: “Có hàng chở không?” Mọi người cuống lên vì chỉ có 2, 3 kiện hàng thôi. Lúc đó, họ mới hiểu phải cần tới thượng đế, nếu không máy bay sẽ bị xếp xó. Lại thêm một bài học thú vị về khách hàng.

Hãy trở lại với Coffee Bean. Tôi kiếm được chỗ ngồi ngay gần lề đường. Không phải dễ. Hồi nãy, cũng phải chờ, vừa có người đứng lên là nhào vô ngồi liền, mà chỉ được bàn 2 ghế thôi. Ở đây, muốn gọi cà phê, phải vô quầy trả tiền. Bước vào, có người mở cửa. Bên trong, khách đứng chờ rất đông.

Quán cà phê như thế này coi như cỗ máy in tiền, cứ mở ra là có khách. Lẽ dĩ nhiên, vị trí đắc địa thế này tốn rất nhiều tiền mới thuê được. Thuê chỗ tại Metropolitan này không thể rẻ.

Cà phê ở đây gọi rồi cũng phải chờ. Tôi đặt 15 phút rồi mà chưa ăn thua gì.

Cũng có người dùng thẻ thành viên.

- Thẻ thành viên được bớt bao nhiêu em? Tôi hỏi một cô nhân viên.

- Dạ, giảm 10%. Mà bây giờ hết thẻ để bán rồi, cô ấy trả lời.

- À, bao nhiêu một thẻ?

- Hai trăm ngàn một thẻ. Quà tặng là ly nước uống đầu tiên; sinh nhật tặng thêm một ly nữa.

Tôi gặp lại ông bạn Việt chờ cà phê lâu quá, hơn 15 phút rồi. Về nguyên tắc, cà phê 15 phút là hơi bị lâu. Cuối cùng, cappuccino của tôi cũng tới.

Cappuccino của Coffee Bean cũng giống như của Highlands không trang trí hình lá hay trái tim. Ở trên, chỉ có một lớp sữa trắng tươi, viền cà phê bột nâu nâu. Nói chung về mặt trình bày là thua Trung Nguyên. Nhưng Trung Nguyên pha theo kiểu Việt Nam nên hơi đậm. Ông Đặng Lê Nguyên Vũ, chủ Trung Nguyên, cho rằng cà phê của Starbucks không phải cà phê.

Thật ra cà phê Starbucks không dở đâu. Họ nghiên cứu rất kỹ. Vô Việt Nam họ nghiên cứu gu của Việt Nam. Nhiều ý kiến trái chiều bên ý kiến này đã sảy ra.